دانلود مقاله اصل آسیب نرساندن در فقه و حقوق اسلامی و کاربرد آن در فقه زیست پزشکی

دانلود مقاله اصل آسیب نرساندن در فقه و حقوق اسلامی و کاربرد آن در فقه زیست پزشکی

دسته بندی:

قیمت: 5800 تومان

تعداد نمایش: 225 نمایش

ارسال توسط:

تاریخ ارسال: 26 آوریل 2020

به روز رسانی در: 26 آوریل 2020

خرید این محصول:

پس از پرداخت لینک دانلود برای شما نمایش داده می شود.

5800 تومان – خرید

اصل آسیب نرساندن در فقه و حقوق اسلامی و کاربرد آن در فقه زیست پزشکی

چکیده

اصل آسیب نرساندن یکی از اصول چهارگانه اخلاق زیستی است که گاهی با اصل سودرسانی تحت عنوان یک اصل مطرح شده است. این اصل در کنار سایر اصول اخلاق زیستی به عنوان یک کد و راهنمای اخلاقی در به کارگیری فناوری های نوین زیستی به ویژه دستاوردهای جدید در زمینه پزشکی تعیین شده است. اصل آسیب نرساندن بیان می دارد که کاربرد تکنولوژیهای جدید زیستی نباید موجب آسیب رساندن به هیچ فردی از انسان ها و نسل بشریت و حتی طبیعت و حیوانات گردد. این اصل در شرع مقدس اسلام سابقه ای دیرینه، یعنی مقارن با تولد آن دارد و در فقه و حقوق اسلامی که از آن با نام قاعده لاضرر نام برده می شود نیز به عنوان قاعده و قانونی فراگیر بر سرتاسر فقه حکومت می کند. از آنجا که فقه ناظر بر همه تعاملات و روابط فردی و اجتماعی انسان هاست طبعاً این اصل اخلاقی را نیز که مربوط به رفتار انسان در رابطه اش با خود و با هم نوعانش می باشد، دربر می گیرد.

واژگان کلیدی

اصل آسیب نرساندن، قاعده لاضرر و لاضرار، اضرار به خویش، دفع ضرر محتمل

 

مقدمه

در فقه اسلامی قاعدهای به نام «لاضَرَر و لاضِرار» وجود دارد. این قاعده به منظور حفظ حقوق همه انسان ها و تنظیم روابط فردی و اجتماعی و بیان مبنای معاملات مردم با یکدیگر و محدود نمودن تسلط مالکانه افراد و جلوگیری از اختلافات و اختلال در نظم جامعه تشریع شده است. منشأ و مستند اصلی این قاعده روایات متعددی از پیامبر اکرم (ص) است که عبارت لاضَرَرَ و لاضِرارِ در آن به کار رفته و خاصه و عامه آن ها را نقل کرده اند، البته فقها برای اثبات این قاعده به ادله قرآنی، اجماع و عقل نیز استدلال نموده اند و این قاعده علاوه بر مستندات شرعی دلایل عقلی محکمی نیز دارد و «در واقع مدلول این قاعده جزء مستقلات عقلیه است.» (محقق داماد، 1383 ش.، ص 131) به عبارت دیگر نفی ضرر و عدم اضرار به غیر و قبح ضرر و اضرار از احکام عقل مستقل است.

قاعده «لاضرر» از قواعد مسلم و مشهور فقهی است که در بسیاری از ابواب فقه کاربرد داشته و می توان در بسیاری از مسائل سیاسی، اجتماعی و دستاوردها و فناوری های نوین علوم زیستی و پزشکی بدان استناد نمود و در جهت سودمندی بیشتر انسان ها و جلوگیری از ضرر و زیان به دیگران آن را به کار بست. اهمیت این قاعده به اندازه ای است که بسیاری از متفکران اسلامی از آن به عنوان راز و رمز هماهنگی اسلام با پیشرفت ها و توسعه فرهنگ یاد نموده اند. به عنوان نمونه شهید مطهری (1372ش.، صص 136-135) می فرمایند: «یکی دیگر از جهاتی که به این دین خاصیت تحرک و انطباق بخشیده و آن را زنده و جاوید نگه می دارد، این است که یک سلسله قواعد و قوانین در خود این دین وضع شده که کار آن ها کنترل و تعدیل قوانین دیگر است. فقها این قواعد را «قواعد حاکمه» می نامند، مانند قاعده «لاحرج» و قاعده «لاضرر» که بر سرتاسر فقه حکومت می کنند. در حقیقت اسلام برای این قاعده ها نسبت به سایر قوانین و مقررات خود «حق وتو» قائل است.»

 

فرمت فایل: Word

تعداد صفحات: 29 صفحه

 

پاسخ دهید